Osmangazi Belediyesi, asırlardır Bursa’nın kültürel mirası olarak yaşatılan Kılıç-Kalkan
Oyunu’nun geleceğine katkı sunmak amacıyla önemli bir çalışmaya imza attı. Bursa’nın
Fethi’nin 700. Yılı etkinlikleri kapsamında Osmangazi Gösteri Merkezi’nde gerçekleştirilen
çalıştayda, kentin önemli kültürel değerlerinden biri olan Kılıç-Kalkan geleneğinin yeniden
canlandırılması ve ulusal ile uluslararası alanda daha güçlü şekilde tanıtılmasına yönelik görüş
alışverişinde bulunuldu.
1960’lı yıllarda altın dönemini yaşayan ve uluslararası alanda büyük ilgi gören Kılıç-Kalkan
Oyunu’nun son yıllarda daha durağan bir süreç yaşaması üzerine harekete geçen Osmangazi
Belediyesi, Türkiye’nin farklı bölgelerinden uzmanları ve akademisyenleri bir araya getirerek
oyunun geleceğine yönelik önerileri değerlendirdi.
“Kültürel Mirasın Gelecek Kuşaklara Taşınması Çok Önemli”
Böyle bir çalıştaya ev sahipliği yapmaktan büyük onur duyduklarını belirten Osmangazi Belediye
Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir, sözlerinde şu ifadelere yer verdi:
“Kılıç-Kalkan sadece bir halk oyunundan ibaret değil. Eğer böyle olsaydı, sadece halk biliminin
bir konusu olup halk bilimi üzerinden bir araştırma yapılabilirdi. Çok farklı bilim dallarını da
beraberinde getiriyor. Kılıç-Kalkan, öncelikle başı, ortası ve sonu olan bir dramaturjik yapıya da
sahip. İçinde çeşitli temalar var; bunlar cesaret, kahramanlık ve rekabet gibi temalar. Finalinde
elbette kardeşlik ve dostluk var. Bu temalar bize sadece bir halk oyunundan ibaret olmadığını,
bir dramaturjik yapıyı da beraberinde getirdiğini gösteriyor. Ayrıca bu dramaturjik yapıda
dansçıların inandırıcılığı, jestler ve mimikler devreye giriyor. Kültürel mirasın yaşatılması,
keşfedilmesi ve gelecek kuşaklara taşınması Osmangazi Belediyesi için çok önemli. Bütün
kurumların el birliğiyle kültürel mirasa sahip çıkması ve onu gelecek kuşaklara taşıması,
Bursa’daki üniversitelerin de bu konuda son yıllarda lokomotif olması bizler için çok kıvanç
verici. Ben, çalıştaydan çıkan sonuçların bizim gibi yerel yönetimlere rehber ve ışık olacağını,
nasıl bir yolda yürümemiz gerektiğini göstereceğini düşünüyorum.”
“Bence Bu Çalıştay Çok Kıymetli”
Bursa’nın değeri olan Kılıç-Kalkan’a yönelik böyle bir çalıştay yapılmasının oldukça önemli
olduğunu söyleyen Bursa Tahtakıran Kılıç Kalkan Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Serdar
Tahtakıran, “Birçok söylence var ama somut verilere ve tarihi gerçeklere ulaşabilmek adına
akademisyenlerle ve Osmangazi Belediyesi’nin değerli katılımcılarıyla birlikte böyle bir çalıştay
yapılması çok önemli. Bu oyunun tarihi, nasıl yapıldığı, geleneksel olarak nasıl bir oyun olduğu,
giysisinin nasıl olduğu, ritmi ve bu ritmin bir müzik olarak kabul edilip edilmeyeceği, yani bir
perküsyon olarak değerlendirdiğimizde bu ritmi müzik kategorisine sokup sokmayacağımız
konularında önemli tartışmalar ve görüşmeler yapılacak. Bence bu çalıştay çok kıymetli” diye
konuştu.
“Kılıç Kalkan Son 15 Yıldır Durağan Bir Hale Geldi”
Kılıç-Kalkan’ın Bursa’nın en önemli markalarından biri olduğunun altını çizen Bursa Uludağ
Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Nazım Gürak da, “Nasıl ki ipek ve
Karagöz’ümüz varsa, Kılıç-Kalkan da Bursa’nın markalarından bir tanesi. Ancak son 15 yıldır
halk kültürü içinde oldukça durağan bir hale geldi. Kılıç-Kalkan, 1960’lı yıllarda bütün Türkiye’de
zirvedeyken şu an son zamanlarda biraz daha yerinde saymaya başladı. Biz de Bursalılar
olarak dedik ki bu işe bir el atalım. Bazı şeylerin tartışılıp konuşularak sonuçlandırılması
gerektiğine inandık. Bu konuyla ilgili tüm uzmanları çalıştayda bir araya getirdik”
açıklamalarında bulundu.
“Kılıç-Kalkan’ı Gençlere Tekrar Sevdirmek Gerekiyor”
Kılıç-Kalkan’ın disiplin, uyum ve tarihsel mirası bir araya getiren özgün bir halk gösterisi
olduğunu aktaran Uluumay Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Feyza Uluumay Gökalp ise, “1326
yılında uzun süreli bir fetih kuşatmasının ardından şehre kılıç kalkan oynayarak giren erlerimiz
gibi şimdi Kılıç-Kalkan’la bir marka olarak bizim dünya sahnesine girmemiz gerekiyor. Kılıç-
Kalkan’ı gençlere tekrar sevdirmek gerekiyor. Bununda bin bir türlü yolu var. Artık dünyaya
açılan bir kapı var hepimizin elinde geleneksel olarak oyunun şekli ve tüm değerleri aynı şekilde
bir örnek olarak olması gerekiyor. Bunun haricinde üzerine geliştirmeler yaparak çağımıza
uyarlamamız gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Akademisyenler Kılıç-Kalkan’ı Çok Yönlü Olarak Değerlendirdi
Bursa Kılıç-Kalkan Oyunu Çalıştayı’na katılan akademisyenler açılış konuşmalarının ardından
düzenlenen oturumlarda Kılıç-Kalkan’ın tarihi, nasıl icra edildiği, geleneksel kültür içerisindeki
yeri ve özellikleri, kullanılan giysilerin niteliği, ritmik yapısı ile bu ritmin müzik olarak
değerlendirilip değerlendirilemeyeceği gibi konuları masaya yatırdı. Ayrıca ritmin bir perküsyon
unsuru olarak müzik kategorisine dahil edilip edilemeyeceği üzerine farklı görüşler ve
değerlendirmeler kapsamında önemli tartışmalar yapıldı.